Home Tm Ca Dao Diễn Đn Tm Dn Ca Phổ Nhạc Tm Cu Đố Tm Chợ Qu Gp Ton Bộ Danh Mục e-Cadao English

Thư Mục

 
Lời Phi Lộ
Lời Giới Thiệu
Cch Sử Dụng
Dẫn Giải
Diu Dụng
 
Ẩm Thực
Cảm Nghĩ
Chợ Qu
Cội Nguồn
Cổ Tch
Lễ Hội
Lịch Sử
Ngn Ngữ
Nhn Vật Nữ
Nhạc Cụ Việt Nam
Phong Tục Tập Qun
Qu Ta
Tiền Tệ Việt Nam
Tiểu Luận
Văn Minh Cổ
Vui Ca Dao
 
Trang Nhạc Dn Ca
 
Trang Chủ
 

 
 

 

 
 

Sng vỗ, cặc bần run by bẩy

Chuyến đi du lịch miền Ty đem lại cho ti nhiều trải nghiệm th vị về con người v cuộc sống nơi đy. Cảnh non nước thanh bnh mnh mng, cảm gic ha mnh vo dng nước mt rượi, đục ngu trn sng như gội rửa tất cả những bụi bặm mệt mỏi nơi phố thị.

Ti ho hức trong chuyến đi ny cũng một phần t m muốn tm hiểu về cu đối ngộ nghĩnh m ngay lần đầu tin ti được nghe đ đỏ bừng mặt ln v n c cảm gic bậy bạ, lin quan qu nhiều đến bộ phận sinh thực kh của nam m chưa từng nghe thầy c giải thch trong sch vở.
 
Nước chảy, cặc bần rung by bẩy
Gi đưa, di mt giy t t

 
Hai cu tả cảnh khng c g đặc sắc. Ci đặc sắc của n l đưa cả cặc lẫn di vo một hnh thức thơ trang trọng.
 

Cặc bần
 
Cũng c một dị bản của hai cu ny (khc ở chỗ đổi nước chảy thnh sng vỗ):
 

Sng vỗ, cặc bần run by bẩy
Gi đưa, di mt giy t t

 
C ở vng sng rạch miền Ty Nam bộ th mới hiểu được.

 

Di Mt

Tuổi thơ của ti gắn liền với di mt. Ở qu những đứa trẻ như bọn ti lun c 1 chn muối ớt, gi ớt tươi thật cay, thật nhiều để chấm di mt. Bọn chng ti cứ ht h ci vị cay cực cay của  ớt. Đứa no tham ăn th khi hết muối rồi m vẫn cn di mt nếu ăn khng kho th nghẹn sặc sụa. Di mt cht cht m xứ qu ti đ c di mt th phải c sung xanh. By giờ mỗi lần về qu chng ti tụ nhau lại rồi dắm di "Sao ngy ấy đứa no cũng m di mt lại cn cực kết sung xanh nữa"?


 Di mt th hầu như ai cũng biết, đ l cch ni khc của khm mt. Cn cặc bần?

Trước hết, xin ni ngay, bần l một loi thực vật. Học giả Vương Hồng Sển viết về cy bần như sau: Bần l cy gỗ tạp, mọc dựa m nước, rễ nhiều, bm theo đất ph sa m lm cho đất c phần vững chắc khng tri khi sng đnh. Cy bần c l xanh rất đẹp, ban đm đom đm đậu nhiều trng rất xinh. C tri, ăn với mắm sống rất ngon.

Cha Nguyễn nh được nếm qua, rất hi lng v ban cho tn chữ l Thy Liễu. Rễ của bần dng lm nt ve được. Phn ra c loại bần-chua, tri lớn; v bần-ổi, tri nhỏ hơn v tương đối t chua hơn. Xưa nay, nghề uốn v chơi kiểng, phm cy kiểng lo v gốc bần qu gi, khi no gốc dẽ ra ngoi bờ ngoi nước th gọi l n chiếu thủy, ni bng cy ấy lm dng v dm xuống nước.

Sng rạch miền Nam c nhiều loại cy kh đặc trưng, đặc biệt l những cy mở đất như đước, mắm. Bần cũng thuộc loại cy c cng trong qu trnh Nam tiến. Loi bần c những sợi rễ ngoi ln từ mặt bn đất trng kh gợi tnh. Người dn gọi đ l cặc bần tương tự như người miền Trung gọi những cội dứa hoang c những rễ cy thon thon nh đầu đm ra rồi trườn xuống, lăm le đm vo bờ suối l cặc dứa.

Về C Mau, bạn sẽ được biết về cy mắm, cy đước, cy bần với cặc bần, cặc mắm. Đ l những loi thực vật cứ như người nng dn lom khom trn vng đất mới để đi tm một chốn dừng chn v lặng lẽ, miệt mi sinh si nảy nở với vng đất snh lầy để lấn biển v giữ đất.

Nguyễn Duy trong bi thơ Đnh thức tiềm lực c viết:

Ti về qu em chu thổ mới bồi
sng Cửu Long gin mnh ra biển
đất cuồn cuộn sinh si v dịch chuyển
cy mắm cy trm lặn lội mở đường đi

 Cy bần, ci tn gọi đ gần gũi với người nng dn ngho, thường sống ở bờ sng, nửa ướt nửa kh, chơi với c đa với chim. Gốc bần trở thnh bến đ, l nơi dn ngho neo đậu chiếc xuồng nhỏ. Hầu như khng một người dn ngho miền Ty no lại chưa từng nếm bt canh chua nấu bằng quả bần. Cy bần cũng l hnh ảnh thn thương trong tm hồn của người miền Ty Nam bộ xa xứ.

 

Tri bần lc cn non, ăn cũng rất th vị. C một điều độc đo l hoa bần rất qu phi: mu trắng tm, cnh hoa đỏ đậm, mảnh, cao. Tiểu nhuỵ nhiều, đy chỉ đỏ tm, quả b dy, nạc chua chua; hột nhiều.

Hiện ở miền Ty cn c nhiều khu vực bần sống thnh rừng lớn như ở cc cc huyện Long Ph, C Lao Dung (Sc Trăng). Cy bần đang bị khai thc v tội vạ để lm củi v rễ lm nt bần xuất khẩu.

Bần tạo thnh rừng phng hộ kh tốt v gp phần ổn định hệ sinh thi nhưng nguy cơ ph bần nui trồng thủy sản đang bo động. Ci lợi trước mắt c khi lm người ta khng ngần ngại bần cng ha những rừng bần. Biết đu c ngy no đ, bạn sẽ khng cn c cơ hội kiểm chứng ci cặc bần trong cu ca dn gian trn đy?

Phan Văn T

 

Sưu Tầm Ti Liệu v Web Design

  H Phương Hoi

Kỹ Thuật Truy Tầm

Hong Vn

Sưu tầm Nhạc Dn Ca

Julia Nguyễn
Xin vui lng lin lạc với  haphuonghoai@gmail.com về tất cả những g lin quan đến trang web nầy
Copyright 2003 Trang Ca Dao v Tục Ngữ
Last modified: 04/28/15